17 Tháng 4 2006 - Cập nhật 10h49 GMT
http://www.bbc.co.uk/vietnamese/vietnam/st...on_tsuboi.shtml

'Tham nhũng giúp bảo vệ quyền lực'

Một chuyên gia người Nhật nghiên cứu về Việt Nam nói lý do tham nhũng không thể bị diệt trừ ở Việt Nam là vì logic và những quyền lợi gắn kết trong hệ thống cầm quyền một đảng hiện nay.

Giáo sư Yoshiharu Tsuboi, đại học Waseda, viết trong bài nghiên cứu vừa hoàn tất tháng 11-2005 rằng tham nhũng ở Việt Nam không đơn thuần là vấn đề đạo đức, mà là vấn đề cơ cấu trong tổ chức, và để loại bỏ tham nhũng, phải cần sự cải thiện lớn trong cơ cấu tổ chức và tài chính.

Đặt tham nhũng trong bối cảnh chuyển đổi và cải cách từ 1986, tác giả nhắc lại sau khi bắt đầu kinh tế thị trường, ở Việt Nam đã đề xuất và thực hiện nhiều cải cách.

Đặc biệt, cải cách hành chính được thực hiện để cải thiện tính minh bạch và hiệu quả của chính quyền.

Đảng Cộng sản muốn có được niềm tin của nhân dân nhờ một bộ máy hành chính hiệu quả và viên chức trong sạch. Thế nhưng cải cách triệt để mà lại dẫn đến sự cho phép chỉ trích trật tự chính trị hiện nay cũng rất nguy hiểm.

Vì lẽ đó, tác giả nhận xét, đảng Cộng sản muốn cải cách chỉ diễn ra ở mức độ "ôn hòa", trong giới hạn làm sao nó giúp củng cố trật tự hiện hành.

Ngoài ra, trong tiến trình cải tổ, sẽ rất khó thúc đẩy tiến trình nếu không có một số hình thức lợi nhuận dành cho các đảng viên làm trong tổ chức chính quyền. Vì vậy, đảng buộc phải làm ngơ ở mức độ nhất định trước vấn đề biển thủ hoặc tham nhũng.

Tình hình ở Việt Nam hiện nay không đơn giản là cứ giải quyết xong vấn đề kinh tế (tăng lương để viên chức đủ sống...) và có hệ thống tuyển dụng nhân tài công bằng là tham nhũng sẽ được giảm bớt hay loại bỏ.

Giáo sư Tsuboi cho rằng "lực lượng chính trị cầm quyền ở Việt Nam kiểm soát phương tiện giúp duy trì sự cai trị bằng cách có quyền quyết định một tình huống nhất định là 'tham nhũng' hay không."

Một điều nhiều người ở Việt Nam đều biết là do lương cán bộ không đủ sống, nên việc người dân phải chi thêm tiền cho viên chức trong các giao dịch đã là thực tế từ nhiều năm.

Số lượng các vụ như thế quá lớn khiến nếu toàn bộ các vụ "tham nhũng" đều bị lật tẩy, thì hệ thống hành chính sẽ ngừng hoạt động, thậm chí dẫn đến khủng hoảng chính trị.

Giáo sư Tsuboi viết: "Vì thế chính quyền để yên nếu khoản tiền đòi hỏi không quá mức, và việc phân phối lại được chia đều giữa những người dính líu và đồng nghiệp trong tổ chức."

"Tuy nhiên, khi ai đó tìm cách đòi hỏi khoản hối lộ vượt quá giới hạn, muốn giữ lại cho riêng mình, hoặc báo chí biết được và biến thành scandal, khi đó vụ việc sẽ được thừa nhận là "tham ô" và cần đưa ra hình phạt."

Một cơ cấu như vậy góp phần "nuôi lớn" tham nhũng, nhưng mặt khác, hệ thống đó cũng lại có lợi cho chế độ chính trị hiện nay.

Theo tác giả Tsuboi, "tham nhũng là một vấn đề được tóm gọn là "ai sợ đèn đỏ trong khi tất cả đều vượt đèn đỏ?", nhưng vấn đề càng phức tạp hơn khi xuất hiện một người bên trong hệ thống ấy mà lại không chịu tuân thủ luật chơi."

"Hệ thống được thiết lập theo kiểu khi bên trong xuất hiện một người có khả năng phản đối, hay phê phán hệ thống đảng - chính phủ hiện hành, thì "tham nhũng" khi ấy được dùng làm lý do loại bỏ người này."

Giáo sư Tsuboi kể lại trường hợp một người bạn Việt Nam của ông, nhận tài trợ từ một tổ chức nước ngoài để bảo tồn và nghiên cứu các điểm khảo cổ.

"Đồng nghiệp ông này tố cáo ông vi phạm thủ tục, biển thủ tài trợ. Nhưng thực tế là vì K có quan hệ thân mật với một người Mỹ, người mời ông ta đến ở New York ba tháng, và nhà chức trách đã theo dõi ông. Ngoài ra, vì ông K không "chia đều" khoản tài trợ cho các đồng nghiệp, nên họ ghen tị, và nghi ông ta xài riêng cho bản thân, vì thế đi tố cáo."

"Kết quả, trước khi phiên xử chính thức bắt đầu ở tòa, K đã bị tạm giam 12 tháng. Sau đó tòa kết tội ông "tham nhũng" và xử năm năm tù. Một phần nhờ các người bạn nước ngoài vận động giùm, ông ta được trả tự do sau hai năm rưỡi qua quyết định ân xá."

Tham nhũng thường được đánh giá là vấn đề dễ gây mất ổn định cho hệ thống chính trị. Tuy nhiên, với hiện trạng dùng chức vụ cho lợi ích riêng diễn ra phổ biến ở Việt Nam, nên nhìn ở một góc cạnh khác, tham nhũng lại khiến người dân trở thành "con tin" của bộ máy chính trị.

Tác giả viết: "Bằng cách duy trì một cơ cấu nuôi dưỡng "tham nhũng", chính quyền có thể đặt gần như toàn bộ người dân vào vị trí là tội phạm tiềm năng, và với cung cách phán xử tùy tiện của nhà chức trách, những ai làm mất lòng hệ thống đều có thể bị trừng phạt "đúng theo pháp luật".

"Cơ cấu "tham nhũng" này bao gồm cả một chức năng hoạt động theo cách có lợi cho việc duy trì quyền lực."

Độc giả quan tâm có thể đọc toàn văn nghiên cứu này của giáo sư Yoshiharu Tsuboi bằng cách bấm vào đường dẫn đến bài viết ở góc tay phải.

................................................................

Nguyễn Nam, TP. HCM
Những ai có quyền lực mà muốn có quyền lợi đều phải tham nhũng. Một điều cần nghiên cứu ở VN là khi có tìên và có quỳên thì người ta có tất cả, thậm chí miễn truy cứu trách nhiệm hình sự. Quan điểm này nằm trong đầu của quan chức cs mà điển hình nhất là Bùi Tíên Dũng. Anh ta suy nghiệm rằng: Với quan hệ của mình, anh ta có thể tham nhũng và ăn chơi trác táng mà chẳng ai sờ tới mình được. Khi bị báo chí phanh phui thì anh ta dùng chính đồng tiền tham nhũng để chạy án.

Rõ ràng đồng tiền của dân vừa vỗ béo quan tham vừa cứu quan hư ra khỏi vòng tù tội. Ở VN còn có chuyện ăn đều chia đủ. Khi ngân sách rót xuống một số tiền thì người ta nghĩ đến chia chác nhau trước. Ông trên được bao nhiêu, ông dưới được bao nhiêu rồi mới bắt tay vào làm, chừng nào chưa thoả thuận xong thì công trình chưa thể khởi công, vì vậy mới có chuyện nhiều công trình làm lễ khởi xong để đó.

Tham nhũng ở VN là một thứ văn hoá làm vui lòng tất cả mọi người. Người nghèo ở vùng sâu vùng xa thì được xén từ ngân sách một cái nhà tình nghĩa và mấy gói mì tôm. Quan trên phải được một chiếc xe hơi deluxe, làm thế nào để thiên hạ nhìn thấy bên ngoài sẽ biết mình thuộc tầng lớp nào. Vì những chuyện hình thức này nên người VN mới có câu tục ngữ "nhìn mặt mà bắt hình dong".

Tham nhũng giúp bảo vệ quỳên lực thì đúng quá rồi. Tham nhũng là một thứ văn hoá cho nên chẳng ai muốn mất văn hoá của mình cả. Tham nhũng làm cho con người lười biếng và dân tộc trở thành nô dịch. Không có một chế độ nào để tham nhũng hoành hành mà tồn tại cả. Tham nhũng làm xã hội loạn lạc, quan trên tham nhũng mà dân chúng không ăn cắp thì xưa nay chưa từng thấy. Chuyện trẻ em chăn trâu đập cọc báo để lấy sắt mà chỉ thấy lõi tre thật sự là một câu chuyện bi hài đau lòng.

Anh Tiến, Hà Nội
Tôi rất đồng tình với quan điẻm của Giáo sư Tsuboi. Chống tham nhũng là chống Đảng. Chừng nào vào Đảng để được thăng chức và có cơ hội tham nhũng thì người ta còn vào đảng, đảng chính là bình phong tốt nhất nuôi dưỡng và bảo vệ tham nhũng. Nếu người ta thấy vào đảng không có lợi, không tham nhũng được thì chẳng ai còn muốn vào đảng nữa.

Xích Long
Rất ngạc nhiên là tại sao một ông người Nhật lại hiểu rõ Việt Nam đến thế, thậm chí hiểu hơn cả nhiều người đang sống ở Việt Nam.

Corruption = Vietnamese Communist Regime, and if you kill corruption, you'll kill the regime. But the regime will never even attempt to wipe out corruption because the nature of its leadership is built upon corruption of national wealth and power.

Although I have to say Japan's corruption index is very low despite its one-party dominance in the government

The Japanese probably do a bunch of stuff that they don't classify as corruption, e.g. contractor collusion leading to bid rigging. Petty bribery is only the most superficial and visible face of corruption: most forms of corruption are far more insidious and damaging.

The real stuff is when a determined individual creates a ring around him that defeats all anti-corruption measures for years - I am thinking of the PMU 18 scandal in VN. If the bastard had not been caught gambling and losing $1.5 US mils, and he had not been so greedy that all of PMU 18's construction projects ended up obviously fu-ked up, he might have been caught at all.

my bad i messed up ignore this please

All these talks about fighting corruption won't do much unless Vietnam government change its structure/system...... the Communist Party is just a corruption club. Want to get away with the laws and steal a piece of the pie, you join the Party.


Paper in English in entirely:
http://www.waseda-coe-cas.jp/paper/20050406_tsuboi_eng.pdf

Corruption exists everywhere and in any form of government system, both in developed and developing countries. In the case of developed economies with a good system of check and balance, and a set of well written and stricly enforced laws, the damage caused by corruption usually won't have that much of a big impact on the overall economy. Vietnam is still a poor country with an under-developed economy, it can not afford to have corruption eating away resources badly needed for a weak economy. Of course tolerated corruption to a certain extent could be seen as some kind of engine oil to keep the government machine running smoothly. You don't expect government people to go to work everyday without any incentive or motivation knowing their government salary is a joke. More accountability and transparency are needed to keep corruption under control. The government should set up independent accounting firms to supervise the allocation and transfer of funds for big public projects, or have foreign accounting firms get involved in international-financed projects.